Cide

CİDE

Memleketim diye söylemiyorum ama Cide bir başka güzel. Havası, denizi, dağları, taşları, hepsi başka Cide’nin sanki. Karadeniz’de tatil için ilk akla gelebilecek bir yer. Sahil kesiminde 11km boyunca ilerleyen kumsalda keyif yapmaktan sıkılırsanız, iç kesimlere doğru vadilerde, kanyonlarda, dağlarda, yamaçlarda doğanın muhteşemliği eşliğinde kendinize gelirsiniz. Oradan da sıkılırsanız ki sanmıyorum, köyleri gezin derim. İrili ufaklı köyler arasında yapılan yolculuk sizi o kadar rahatlatacak ki, döndüğünüzde inanın pek fazla bir şey hatırlamayacaksınız…

İŞTE CİDEMİZ

Cide İlçesi Batı Karadeniz Bölümünde Kastamonu İl sınırları içinde yer alan Kastamonu’ya bağlı bir ilçedir. İlçe Topraklarını kuzeyde Karadeniz, kuzeydoğuda Doğanyurt, Doğuda Şenpazar, güneyde Azdavay ve Pınarbaşı ilçe topraklarıyla batıda Bartın iline bağlı Kurucaşile ilçe topraklarıyla sınırlıdır.
İlçenin doğusunda Gemi Dağı’na ulaşır ve Gölboğazı Deresine’ ne kadar uzanır. Güneybatıya yönelen sınır Himmet Çayı vadisi takip ederek Valay Çayını enine keser ve Şehriban deresi vadisinden aynı yönde ilerler. Bu doğrultuda ilerleyen sınır Karakuş dağının kuzeyinde Zeytinlik Tepeye (1282m) ulaşır. Ve batıya yönelerek dolinlerle delik deşik olmuş Şeh dağını geçerek Devrekani (Kocaçay) Çayını enine keser. Batıya doğru Kaleburnu Tepesi (1078m), Halla Tepesi (1231m), Ayıcık Tepesi üzerinden geçen sınır Kulaksız geçidini aşarak kuzeybatıya sapar, Karakaya Tepesi (1443m) kuzey batısından Kez boğazını geçerek kuzeye yönelir. Kemrelik Tepesi (1220m) doğusundan itibaren Yol Deresi vadisini takip ederek İnce Burun batısından Karadeniz’ e ulaşır.
Cide bu sınırlar içersinde yer alan toplam olarak 85 köyden oluşur. Bu köyler Aydos Çayı, Fakaz Çayı, Devrekani Çayı ile kolları tarafından parçalanmış olan arazide, birbirinden uzak fakat yarı dağınık halde kurulmuştur.

Cide İlçe Merkezi ile köyleri arasında bulunan iletişim genellikle yaya ve gelişmekte olan dolmuşçuluk sistemi ile sağlanıyor. Arazide güneye doğru yükselti ve eğim artmakta bu da ulaşım güçlüğü çekilmektedir. Cide İstanbul’ a (513 km), Kastamonu’ ya (148 km) uzaklıktadır.

CİDE TARİHİ

“Erkek Yürekli Pylaimenes komuta eder Paphlagonialılara, gelmişler yaban katırlarıyla ünlü Enetlerin Yurdundan, Kytoros’ta, Sesamos’ta otururlar, Parthenios ırmagı çevresinde kurmuşlardır ünlü saraylarını, kentleri Kromna Aigialos, yüksek Erythinoi’ dur.” İlyada’da adı geçen Paphlagonia kentlerinden KYTOROS bugün Cide‘nin çok az bir söylem farkıyla Gideros dedikleri sahil köyüdür. KROMNA Cide’nin 28 km. batısındaki Kuruçaşile’nin, SESAMOS’ta şimdiki Amasra’nın Büyük İskender tarafından kraliçe Amastris’e düğün hediyesi olarak verilmeden önceki adıdır. AİGİALOS ise Osmanlı döneminde KARAAĞAÇ adını alacak olan CİDE iskelesidir. Aigialos kentinin kalıntılarının bugünkü liman içerisinde kaldığı tahmin edilmektedir. Cide adı; muhtemelen, daha sonraki dönemlerde, Romalılar döneminde; Guacalla komutanlarından birinin adı olan Cella de Cide adından gelmektedir. Cide’de Cella de Cide adına kesilen paralar bulunmuştur. Bölgede; Gasgaslar, Paphlagonialılar, Enetler, Romalılar, Bizanslılar, Candaroğulları ve Osmanlılar egemenlik kurmuşlardır..
Cide’nin hangi isimle nezaman nerede ve kimler tarafından kurulduğu kesin olarak bilinmemektedir.Fakat tarihi kaynaklara bakıldığında Cide’de Gasgaslar’ın, Paflagonyalılar’ın, Henetler’in, Romalılar’ın, Biazanslılar’ın, Candaroğulları’nın ve Osmanlılar’ın Yaşadığı yazılanlar arasındadır. Gasgaslar M.Ö.1400 yıllarında kuzeyde Karadeniz,Doğuda Kızılırmak’ın doğu tarafları,batıdan da Bolu’ya kadar genişce bir sınırı kapsadığını görürüz.Cide de bu sınırlar içindedir.Fakat Gasgaslar’ın bıraktığı herhangi bir tarihi eser bulunmamaktadır.Paflagonyalılar’a ait iskan yerleri ve arkeolojik sahalar,Devrekani çayının etrafında,Gökırmak,Devrek,Soğanlı,Filyos ve Bartın Çayları etraflarında rastlanmıştır.Cide‘de arkeolojik amaçlı bir kazı yapılmadığı için bunlarla ilgili bir esere rastlanmadığı bilinmektedir. Yunan şairi Homer’in yaşadığı çağda Paflogonya’nın Cide Ve Kitoros(Gideros) taraflarında Henet veya Heneti adlı bir kavmin yaşadığı tarihçi Homeros tarafından söylenir. Cide merkezinin sahil kısmında Ceviz dibi adıyla anılan yerde bir saray harabesinin olması Pathenios’ların ünlü sarayının burda olduğunu destekler niteliktedir. Romalılar ve Bizanslılar kesin olarak Cide’de yaşamışlardır.Cide‘de Callade Cide adına Y.Domma ve Caracolla adlarına kesilen paralar ve Cide’de bulunan pek çok kale bunların kanıtıdır.Örneğin Güble ve Gilivri arasında bulunan Çoban Kalesii denizden 50-60 m yüksek, tabii bir kayanın üzerüne yapılmıştır.Romalılar döneminde yapılmış Osmanlılar döneminde tamir edilmiştir.Timle Kalesi ise deniz seviyesinden hemen hemen 100m yüksekliği olan doğal bir tepe üstüne kurulmuştur ve Bizans dönemine aittir. Gazallı Kalesi Cide‘nin Köseli köyünde bir burun üzerinde kurul muştur ve Bizans dönemine aittir.Okçu Kalesi Cide‘nin batısında Okçu Köyünde bulunmaktadır.Batıdan doğuya doğru uzanan doğal bir kayanın üzerine kurulmuştur.Kalenin tam olarak ne zaman yapıldığı bilinmemektedir. Gideros Kalesi Cide‘nin bir saat kadar batısında bulunan Gideros Köyünün doğu ve batıya uzanan iki burnu üzerinde kurulmuştur.Doğu kalesi 200m boyunda 30m eninde bir kayalık üzerine kulmuştur.Kuzey kısmı kesilmiş gibi denize iner,Güneydoğu kısmı zayıf olduğundan buralar suni burç ve surlarla takviye olmuştur.Batı kalesi ise yine burun üzerinde kuruludur ve güneydoğuya bakan yüzü %95 eğimle denize iner.Bu kalaeler doğal bir liman olan Gideros’un korunmasını ve savunulmasını kolaylaştırmak amacı ile Romalılar döneminde yapılmıştır.Gideros o dönemde Romalılar için önemli bir merkezdi. Bunlardan başka Cide‘de Akça Kalesi ,Sönget Köyünde Karasu Kalesi,Musa Köyünde bir kale ve Sofular Köyünde Hıdır Kalesi bulunur.Bunlardan Hıdır Kalesi oldukça önemlidir.Sofular Köyünün Hıdır Mahallesinde bulunan kale Cide Kasabasının yerleşim alanını korumak için Bizans döneminde yapılmıştır. Cide 1291 yılında Candaroğlu Şemsettin Yaman Candar’ınKastamonu valiliğine atanması ile 174 sene Candaroğulları’nın hakimiyetinde kalmıştır. 1460-1465 yılları arasında Fatih Sultan Mehmet bu beyliğie son vererek bölgeye hakim olmuştur. Cide’nin isminin nerden geldiği tam olarak bilinmemektedir.Rivayetlere göre “Cide” sözcüğü arapça boğaz anlamına gelen “cid” sözcüğünden türemiştir. Bir başka rivayete göre Cide’nin eski isimlerinden biri “klimax”tır. Klimax; merdivensiz yer anlamına gelir.Yani Cide’nin bugün bulunduğu alüvyal düzlük ve sahil kesimi için bu isim kullanılmaktadır. Diğer isimleri ise Osmanlılar döneminde “Karaağaç iskelesi” ve “Uzunkum”dur.Karaağaç iskelesinin Osmanlılar döneminde deniz ticaretinde ve Osmanlı dononmasında önemli bir yeri bulunduğu halk arasında söylenir. Uzunkum isminin ise Köpekkayası Burnu’ndan itibaren batıya doru kesintisiz 11km. olan sahile istinaden verildiği sanılmaktadır.

KÜLTÜR TURİZM

Cide İlçesi kilometrelerce uzanan sahili, kıyıya dimdik inen dağların önünde muhteşem güzellikteki koylar ve her yanı yemyeşil ormanlarıyla yazar Rıfat Ilgaz’a ilham kaynağı olmuştur.
Yerel kıyafetler ulusal ölçekte değerlendirildiğinde özellikle kadın kıyafetlerinde farklılıklar gözlenmektedir. Bu kadın kıyafetinde en belirgin nokta Rıfat Ilgaz’ın şiirlerine ve romanlarına da konu olan Sarı Yazma’dır. Kadınlar başörtüsü olarak kullandıkları sarı renkli bu yazma sembol haline gelmiştir. Fabrikasyon üretimin henüz gelişmediği dönemlerde Sarı Yazma doğal ahşap baskı kalıpları kullanılarak yapılmakta idi. Halen çok az da olsa aynı kişi tarafından üretim yapılmaktadır. Kıyafetin diğer bölümleri ise şöyledir; Uzun bol etekli elbise (göynek), Kırmızı paçalı şalvar (don) ve Belde kuşak şeklindedir.
Cide köylerinde Kahve değirmeni, Karabiber değirmeni, Çeyiz Sandığı, Tahta Kaşık, Sultan Kayığı Maketleri el sanatları dalında sayılabilecek önemli değerlerdir.
Ayrıca bir karadeniz gezisi düşünenler için cide otelleri ve mütevazi barlarıyla turizimde keşfedilmeyi sabırsızlıkla beklemektedir.

GEZİLMELİ

Cide’nin hangi isimle ne zaman nerede ve kimler tarafından kurulduğu kesin olarak bilinmemektedir. “Cide” adı tarihi metinlerde ilk olarak Homeros’un ünlü eseri İlyeda’da anılır; “Erkek Yürekli Pylaimenes komuta eder Paphlagonialılara, gelmişler yaban katırlarıyla ünlü Enetlerin Yurdundan, Kytoros’ta, Sesamos’ta otururlar, Parthenios ırmagı çevresinde kurmuşlardır ünlü saraylarını, kentleri Kromna Aigialos, yüksek Erythinoi’ dur.” İlyada’da adı geçen Paphlagonia kentlerinden KYTOROS bugün Cide‘nin çok az bir söylem farkıyla Gideros dedikleri sahil köyüdür. Fakat tarihi kaynaklara bakıldığında Cide‘de Gasgaslar’ın, Paflagonyalılar’ın, Henetler’in, Romalılar’ın, Biazanslılar’ın, Candaroğulları’nın ve Osmanlılar’ın Yaşadığı yazılanlar arasındadır. Gasgaslar M.Ö.1400 yıllarında kuzeyde Karadeniz,Doğuda Kızılırmak’ın doğu tarafları,batıdan da Bolu’ya kadar genişce bir sınırı kapsadığını görürüz.Cide de bu sınırlar içindedir.Fakat Gasgaslar’ın bıraktığı herhangi bir tarihi eser bulunmamaktadır.

Paflagonyalılar’a ait iskan yerleri ve arkeolojik sahalar,Devrekani çayının etrafında,Gökırmak,Devrek,Soğanlı,Filyos ve Bartın Çayları etraflarında rastlanmıştır.Cide’de arkeolojik amaçlı bir kazı yapılmadığı için bunlarla ilgili bir esere rastlanmadığı bilinmektedir. Yunan şairi Homer’in yaşadığı çağda Paflogonya’nın Cide Ve Kitoros(Gideros) taraflarında Henet veya Heneti adlı bir kavmin yaşadığı tarihçi Homeros tarafından söylenir. Cide merkezinin sahil kısmında Ceviz dibi adıyla anılan yerde bir saray harabesinin olması Pathenios’ların ünlü sarayının burda olduğunu destekler niteliktedir. Romalılar ve Bizanslılar kesin olarak Cide’de yaşamışlardır.Cide’de Callade Cide adına Y.Domma ve Caracolla adlarına kesilen paralar ve Cide’de bulunan pek çok kale bunların kanıtıdır.Örneğin Güble ve Gilivri arasında bulunan Çoban Kalesi denizden 50-60 m yüksek, tabii bir kayanın üzerine yapılmıştır.Romalılar döneminde yapılmış Osmanlılar döneminde tamir edilmiştir.Timle Kalesi ise deniz seviyesinden hemen hemen 100m yüksekliği olan doğal bir tepe üstüne kurulmuştur ve Bizans dönemine aittir. Gazallı Kalesi Cide’nin Köseli köyünde bir burun üzerinde kurulmuştur ve Bizans dönemine aittir. Okçu Kalesi Cide’nin batısında Okçular Köyünde bulunmaktadır.Batıdan doğuya doğru uzanan doğal bir kayanın üzerine kurulmuştur.Kalenin tam olarak ne zaman yapıldığı bilinmemektedir.

Cide ilçesi 11 km. kesintisiz plajı, Gideros, Aydos, Denizkonak, Uğurlu, Çayyaka, Akbayır ve İlyasbey sahilleri ile denize girmeye elverişlidir.

Turistik tesisler %1,81 oranında yer kaplamaktadır. Kasaba mahallesinde limana yakın alanda bulunan tesislerden oluşmaktadır. İlçe Merkezinde bulunan bu tesis 1992 yılında tamamlanmış olup Kastamonu Valiliği İl Özel İdare Müdürlüğü Tarafından yaptırılmıştır. Bu tesislerin dışında Özel sektöre ait Alkan Otel, Beltaş Turistik Otel, Salcıoğlu Oteli, Ece Oteli vardır. Toplam yatak kapasiteleri 600 dür.

Cide İlçesinin Turizm açısından iyi bir potansiyele sahip olduğu açıktır. Gideros koyu, Ilgarini Mağarası, Valla Kanyonu gibi doğa harikalarına sahip, 11 km sahil şeridi ve mavi ile yeşilin dost olduğu bu yerleşim yerinin geleceği sanayi alanında olmayıp vizyonunda deniz ve dağ turizminin yattığı çalışmalar yapılmalıdır.
Genelde dağlık ve engebeli bir coğrafi yapıya sahip ilçenin doğusunda İsfendiyar Sıradağları uzanıyor. Yer yer sarp ve geçit vermeyen tepelerin bulunduğu bölgede rakım, ilçe merkezinde sıfır, biraz içeri girildiğinde ortalama olarak 800-900 metre arasında. Yüzde 70’i ormanlarla kaplı. Başlıca ağaç türleri kayın, köknar, gürgen, meşe, çam ve kestane. Kapısuyu, Devrekani, Aydos, Güble ve Fakaz çayları buradan geçiyor. Karadeniz’de en uzun sahili Cide’de, 11 kilometre. Gideros, Aydos, Denizkonak, Uğurlu, Çayyaka, Akbayır ve İlyasbey sahillerinde yerli ve yabancı turistleri ağırlıyor. Dağ turizmiyle de doğa tutkunlarını kendisine çeken Cide, İlgarini, Kılıkçılı ve Okçular Mağarası ile mağaracıların buluşma noktası. Valla, Malyas, Loç, Kısık ve Aydos kanyonları ise heyecan arayanların adresi.

Cide’ nin turizm açısından önemli sayılabilecek değerlerinden biri de Yazar ve Şair Rıfat ILGAZ’ dır.

ETKİNLİK

Her yıl yapılan Rıfat ILGAZ Kültür Sanat ve sarı Yazma şenlikleri ilçenin turizmini hareketlendirici etkendir.

YÖRESEL TATLAR

Zengin bir mutfak kültürüne sahip Cide’de, yöresel yemekleri hemen her restoranda bulmak mümkün. Bunların başında karma, köy böreği, armut tatlısı, ceviz helvası, kuyruklu dolma, kestane hoşafı ve kuyu kebabı geliyor. Özellikle yol kenarlarında kuyu kebabı yapan restoranlar, tatilcilerin gözdesi.

ÇORBALAR;
Tarhana, Uvmaç, Yartmaç, Mancar, Keşkek , Sebze, Un,Şehriye, Mercimek, Pirinç

DOLMALAR;
Deli, Mancar, Pırasa, Kabak, Biber, Kuyruklu, Lahana, Yaprak Sarma

YEMEKLER;
Malak,Sirkeli,Hamur işleri,Sebze Yemekleri,Bakliyat Yemekleri, Et Yemekleri, Balıklar, Yumurtalı Yemekler, Mantarlar, Yoğurtlular, Kavurmalar, Makarnalar, Pilavlar

TATLILAR;
Kıvrım, Lokma, Kabak Tatlısı, Sütlaç, Kocagarı Gerdanı, Baklava, Muhallebi, Güllaç, Aşure, Un Helvası, Ceviz Helvası, İrmik Helvası

BÖREKLER;
Soğanlı, Patatesli, Kıymalı, Yumurtalı, Kabaklı, Ispanaklı, Cevizli, Su, Peynirli, Sigara, Muska
Not:Su Böreği Dışındakiler kuru yufkadan yapılmaktadır.

HOŞAFLAR;
Kestane, Üzüm, Kayısı, Erik, Kızılcık, Vişne, Elma, Ayva, Armut

EKMEKLER;
a)Taş sacı ekmekleri; Göbüt, Bazlamaç, Kırtıl, Kartlaç, Gözleme
b)Kömeçler;Mısır hamuru samun ekmeği şeklinde mancar yaprağına sarılarak fırında pişirilir.
c)Değirmen kömeçi;Hazırlana kömeç kızgın küle gömülerek pişirilir.

TURŞULAR-SALAMURALAR;
Biber, patlıcan, Yeşil domates, lahana, pancar, karışık, hıyar, asma yaprağı salamura, balık tanlama, salça.

REÇELLER;
Elma, ayva, böğürtlen, vişne, gül, erik, çilek, kızılcık, kuşburnu

KALINABİLECEK YERLER

BAYRAM YUSUF ASLAN
ANADOLU OTELCİLİK VE TURİZM MESLEK LİSESİ UYGULAMA BİNASI

Yetkili kişi: Yılmaz ISLAK
TEL        : 0366 866 35 25
Web       : www.cideotelcilik.com
Adres      : Nasuh Mah. Murat Yenigün Cad. Bayram Aslan Sokak  Cide / KASTAMONU

12 Standart Oda  +  4 Suit Oda +30 Yatak+WC-DUŞ + Minibar, Tv, Telefon Sıcak Su
Oda kahvaltı olarak hizmet vermekte olup, açık büfe kahvaltı dışında, aperatif yiyecek ve sıcak- soğuk içecek hizmeti sunulmamaktadır.
Gruplara yemek organizasyonları düzenlenmektedir.
İki Kişilik Oda+ Açık Büfe Kahvaltı  40 YTL

ÖĞRETMEN EVİ

Yetkili kişi: Hüseyin UĞUR
TEL        :0 366 866 2033
Adres     :Hükümet Konağı Yanı Cide / KASTAMONU

27 yataklı+1 kişilik, 2 kişilik, 3 kişilik, 4 kişilik ve gerektiğinde 5 kişilik odalara sahiptir.
Sıcak içecekler servis edilmektedir.

Üye 6 YTL kamu personeli 7,5 YTL


CİDE BELEDİYESİ DİNLENME TESİSLERİ

Yetkili kişi : Şaban BAYRAKCI
TEL         :0 366 866 3513
Adres      :Uğur Mumcu Caddesi Cide / KASTAMONU

20 Oda+50 Yatak+24 saat sıcak su. Oda kahvaltı olarak hizmet vermekte olup, Açık büfe kahvaltı dışında herhangi bir yiyecek içecek hizmeti sunulmamaktadır.
Tesis bünyesinde açık yüzme havuzu bulunmaktadır. Havuz 11:00-18:00 saatleri arasında Halka açıktır. İki Kişilik Oda+Kahvaltı  40 YTL Havuz Giriş Ücreti 6 Ytl


ALKAN OTEL

Yetkili kişi: Sedat ERDEMLİ
TEL        :0 366 866 3143
Adres     :Kasaba Mah. Fatin Bey Cad. No:7 Cide KASTAMONU
24 ODA+48 yataklı+Wc-Duş 24 Saat Sıcak su
Oda kahvaltı olarak hizmet vermekte olup, yaz aylarında kahvaltı servisi terasta yapılmaktadır
Kişi başı 25 YTL

 

CİDE RESORT OTEL

Yetkili kişi: Ahmet SALCI
TEL        :0366 866 2052
Adres     :Kasaba Mah. Fatin Bey Cad. No:9 Cide KASTAMONU
17 Standart + 3 Suit Oda 50 yataklı Wc-Duş, Minibar, Tv, Telefon Oda kahvaltı olarak hizmet vermekte olup, sıcak soğuk içecekler ve pide çeşitleri de servis edilmektedir. Tekne turu ve doğa gezisi organizasyonları düzenlenmektedir. Gruplara özel antlaşmalar yapılmaktadır. Kişi Başı 25 YTL

YALI OTEL

Yetkili kişi: Ali Osman TUĞTEPE
TEL        :0 366 866 2087
Web: www.yaliotel.com
Adres     :Liman İçi Cide KASTAMONU

13 Standart +3 Suit Oda 32 Yatak Duş-WC+24 saat sıcak su.
Balık Türleri, Izgara Et Ve Tavuk Çeşitleri, Soğuk Mezeler Ve Salata Çeşitleri. Oda kahvaltı olarak hizmet verilmektedir.
Kişi başı 20 YTL

ÇALIM AİLE PANSİYONU…….0366 8663256
AYI ŞABAN PANSİYON……….0366 8661614
DEMİR ÇUBUK PANSİYON……0366 8663658
GİDEROS PANSİYON…………0366 8718305
İZGİ PANSİYON………………0366 8661894
NARIN PANSİYON…………….0366 8661157
ŞEREN PANSİYON…………….0366 8718093

 

NASIL GİDİLİR?
1950’li yıllara dek deniz ulaşımı dışında başka bir ulaşımı
olmayan CiDE bu sebepten sürekli göç vermistir.
Kayıtlı nüfusun 180 000 olduğu CiDE’de 23 000 kişi yaşamaktadır.
Yaklaşık 100 000 CiDE‘li İstanbul’da, 50’ye yakın ülkede de 30 000 Cide’li yaşamını sürdürmektedir. Faal nüfusun coğunun İstanbul’da olması ve sürekli ticari mal alışverişi ulaşımı kolay hale getirmiştir: Bartın, Devrek, Bolu hattından İstanbul’a (513km),     Amasra,Bartın,Gerede hattından Ankara’ya,
Kastamonu, Çankırı hattından Ankara’ya ulaşılmaktadır.

Cide Fotoğrafları

Diğer Gezi Notları

 

Amsterdam Berlin Brüksel
Paris Prag Venedik
Kıyıköy Alanya Abant
Ballıkayalar Cide Kastamonu
Safranbolu Roma

 

 

Önceki Sayfa

 

 

Yorumlar kapatıldı.